In Memoriam:  Lilian Ducelle  1919 – 2013   Ons bereikte het trieste bericht dat op 5 augustus 2013 om 23.30 uur Lilian Ducelle is overleden. Lilly Mary Hermine van Zele zoals ze officieel heet, werd geboren in Sitoebondo (Oost-Java) in 1919. Ze is vooral bekend geworden door haar werk voor het tijdschrift Tong Tong (tegenwoordig Moesson). Eerst als uitgever en later, na het overlijden van haar echtgenoot Jan Boon (Tjalie Robinson), als hoofd-redacteur. Ducelle staat in Indische kringen bekend om haar scherpe pen, haar kritische blik en bevlogenheid. Ook stond ze bekend om haar uitgesproken standpunten over de Indische gemeenschap.

Lilian Ducelle begon als 18-jarige    haar journalistieke carrière bij het Soerabajaasch Handelsconcern. In 1945 werd ze oorlogscorrespondent waarna ze voor verschillende kranten en tijdschriften werkte.  Zo was ze  columniste en copywriter bij Nieuwsgier en Asia Raya. Voor de columns van de Vrije Pers veranderde

Foto - Lilly Mary Hermine van Zele (Lilian Ducelle

zij haar schrijversnaam in Lilian Ducelle, de naam die later bekendheid zal krijgen bij het grote Indische publiek. Na de onafhankelijkheid van Indonesië vertrekken Lilian en Jan noodgedwongen met hun gezin naar Nederland. Na de capitulatie van Japan in 1945 werd ze oorlogs-correspondent bij de Leger Voorlichtings Dienst (LVD). In deze ruwe mannenwereld wist zij zich bijzonder goed te handhaven. Daarnaast werkte ze als columniste en copywriter bij Nieuwsgier en Asia Raya.  Voor haar artikelen in de Vrije Pers neemt ze de schrijversnaam Lilian Ducelle aan. In 1950 trad ze in het huwelijk met de schrijver Jan Boon, die vanaf de oprichting van Stichting Tong Tong zijn medewerking gaf onder de naam Tjalie Robinson, onder welk pseudoniem hij eveneens een aantal boeken schreef. Ook het gezin Boon ontkwam niet aan de repatriëring en in Nederland aangekomen waren ze nauw betrokken bij de oprichting van de Stichting Tong Tong en het gelijknamige tijdschrift. Na het overlijden van Tjalie in 1974 was Lilian vele jaren hoofdredacteur van het tijdschrift, dat later werd omgedoopt in Moesson.

 Lilian Ducelle is haar leven lang een kritisch journaliste geweest, die er niet voor schroomde om flink en ongezouten de waarheid te zeggen. Zo liet zij zich regelmatig uit over in haar ogen  zeurende Indische Nederlanders die jaren na dato blijkbaar nog steeds de haat tegen alles wat Japans is blijven aanwakkeren. Een gezeur dat volgens haar orkaankracht bereikte. “Dat er ongelooflijk geleden is tijdens de Japanse bezetting In Indië, waar verreweg de meeste Nederlanders geen weet van hebben, is ontegenzeggelijk waar, maar om dan schrijvend, dichtend, gillend en krijsend op papier om deze feiten heen te blijven draaien, daar wil ik niets van weten”, aldus Lilian. Een van haar gevleugelde uitspraken en tevens titel van een van haar boeken, is: “Doe

maar gewoon, dan doe je al Indisch genoeg”. Tijdens haar journalistieke leven is ze een fenomeen geweest, waar maar weinigen omheen konden.

Tot bijna het einde aan toe is zij blijven schrijven, zij het in een rustiger tempo. Haar liefde voor Indië, haar medemens en haar werk zal ons altijd bijblijven. Ze is 93 jaar geworden. Vlak voor het verschijnen van deze Nieuwsbrief is Lilly Boon-Van Zele in besloten kring gecremeerd. Wij wensen haar kinderen en verdere familie en vrienden heel veel sterkte toe.

Wie meer wil weten over het leven en werk van Lilian Ducelle, adviseren wij het artikel te lezen van historicus Prof. Dr. Wim Willems:

http://www.dbnl.org/tekst/will034cult01_01/will034cult01_01_0006.php

Mark Rutte neemt zijn ouders als voorbeeld,  die uit Indonesië vertrokken.      In zijn lange lezing die Mark geheel uit zijn hoofd deed kleurt hij de VVD profiel die de laatste tijden werd gedomineerd door de PvdA, immers de partij van de maakbaarheid in de samenleving.

De Premier stelt dat Nederland moet durven te veranderen. Nederlandse Burgers moeten durven te veranderen en zich gedegen voorbereiden op de grote technologische ontwikkelingen die zich voltrekken.

Als voorbeeld haalde hij aan zijn ouders. Zij vetrokken in 1957 uit Indonesië naar Nederland om opnieuw een start te maken nadat het “land” alle Nederlandse bedrijven had genationaliseerd. Onder moeilijke omstandigheden moesten ze zelf rooien. Van zijn moeder heeft hij optimisme, en zijn vader leerde hij dat iedereen in het land zijn bijdrage moet leveren.

Met zijn stilzwijgen door breekt hij de boodschap waar grondig over is nagedacht het beeld dat krampachtig hervormingen alleen naar Nederland wordt gekeken. Met het beeld van zijn ouders toont hij het Indië van toen waar Nederlandse ondernemers naar toe gingen om hun geluk te beproeven, en in Nederland aangekomen geen Overheid die zich bekommerde over de Indië – gangers tot op heden. Zijn Indisch verleden kleurt nu nadrukkelijk.

Het frappante is dat Indonesië en Indië tijd de laatste tijd veel in beeld komt bij Mark Rutte, en juist op onderwerpen die nog niet zijn opgelost uit het verleden. Wat vandaag betreft lijkt er op dat Mark begonnen is aan offensief campagne wat de hervormingen betreft. In  Indonesië de Nederlandse toekomst ligt om als ondernemers te investeren net als zijn ouders.

Steun ons om ons werk af te maken door te tekenen en te doneren
                           

Indische zaak - Het Traktaat vanWassenaar 1966 

Hier Onderteken petitie   < of >    Kijken wie er getekend hebben

< of >   Laatste Updates  In het Engels hier

In Jakarta media verschijnt artikel "EXCUSES VAN RUTTE  namens de Nederlandse regering, in navolging van de media hier. Werd via I-phone uit Jakarta op ICM gepost

Met dank aan het JBM - team in Jakarta! 

Indonesië hoeft geen excuses

• Premier Rutte viert met de Indonesische ambassadeur Marsudi de onafhankelijkheid van het land op de residentie in Wassenaar. Rutte zei dat hij „een beetje jaloers” was op de economische groei die de Indonesische economie doormaakt. Met de handelsmissie is het de eerste keer sinds 2006 dat een Nederlandse premier Indonesië bezoekt. „Dus het werd tijd ook.” FOTO: SERGE LIGTENBERG

WASSENAAR, donderdag

Kousbroeks KAMPSYNDROOM  

Besproken door: Pjotr X. Siccama – deel 5.

In dit deel van de bespreking van het boek lijkt het alsof een pijnlijk herinneringsbeeld wederom uit de laden van verwarring en ontzetting tot leven komt.

De nooit gestelde vraag bij de Indische gemeenschap was én is: had de Nederlandse Staat een echt plan om de nieuwe Nederlanders uit haar kolonie op een adequate manier te laten integreren? Of was er helemaal geen plan, behalve dan dat slechts tijdens een onderonsje van betrokken bewindslieden vage (en duistere) afspraken werden gemaakt? (Ik verwees de lezer naar eerder gepubliceerde artikelen van ondergetekende in ICM: “ontkenning van een bevolkingsgroep” – (Toegegeven dat die bewuste artikelen  in  woede en haast waren geschreven).

In het begin van de vijftiger jaren, precies een jaar na de onfhankelijkheid van de Nieuwe Republiek Indonesië, kwam de commissie Werner met een verwerpelijk rapport over de nieuwkomers uit het voormalig Nederlands Indië.

Deze commissie vreesde storm op komst, donkere wolken en sociale onrust bij de dreigende repatriatie van alle Europeanen uit het voormalig  koloniaal gebiedsdeel.

Kenmerkend voor het rapport waren niet alleen dat de aanbevelingen maar ook dat de rest van het rapport doortrokken was van verwerpelijke en absurde ideeën van de commissie Werner. Een paar ervan zijn onder andere de volgende:

De repatrianten (hier wordt de Indisch-Europese gemeenschap bedoeld), zouden in Nederland tot (grote) sociale onevenwichtigheid en grote onrust leiden. Verder zouden deze mensen niet in staat (liever gezegd: helemaal niet bij machte alsof ze allemaal kennelijk een handicap hadden) zijn normaal in het arbeidsproces e.d. te worden ingezet en  deel te nemen aan de Nederlandse maatschappij. “Zij (Indo-Europeanen) horen thuis in de tropen”, het staat er echt. Enkel de kinderen van de Hollandse KNIL-soldaten, die blonde of rode haren hadden, mochten worden gerepatrieerd, omdat die in de Indische maatschappij discriminatie te wachten stond. (.)  

Ridiculiseren was voor de commissie kennelijk een aparte kunstvorm. Om kort te gaan: een waterval van vooroordelen en valsigheden waar geen einde aan kwam. Het beruchte rapport zou heden ten dage leiden tot aangifte door  het OM wegens rassendiscriminatie van de auteurs (onderzoek van Pelita). Mijnheer Werner had met zijn gruwelrapport tegenover een bevolkingsgroep voor de rechter moeten worden gesleept. Waarom het niet is gebeurd, blijft een raadsel. Nauwelijks drie jaar geleden is de man overleden en al die tijd heeft Justitie liggen slapen. De Nederlandse Staat heeft veel uit te leggen aan haar inwoners en niet te vergeten te herstellen aan met name  het ‘Hollands Huis’ dat dreigt om te vallen van historische missers.

Kwalijk is in dit verband de rol van de kerken, zowel de Rooms Katholieke als de Protestante, die het rapport in haar geheel en niet alleen in de kern hadden onderschreven.  

Wanneer Kousbroek in zijn boek – in een zekere hoofdstuk -heeft over de neiging om enkelen de nek om te draaien, dan ageer ik tegen al diegenen die precies hetzelfde het Werner-rapport voor juist geacht hebben.  Het ernstig verwijt tegenover hen vind ik nog steeds juist en wordt ik weer wit van woede wanneer ik die documenten weer ter hand neem. Enkele  bewindslieden van toen zouden op welke wijze dan ook, op onderdelen zeker en ontegenzeggelijk beïnvloed zijn geweest door het rapport ondanks de verwerpelijkheid ervan.

Werden de mensen (in Indië geboren Hollanders-Europeanen- overigens  en Indische Nederlanders) in dat voormalige gebiedsdeel reeds gediscrimineerd om vrijwel álles, hier in

dit land werden zij wederom geconfronteerd met dezelfde bejegening. De commissie had oogkleppen op, was eenvoudigweg blind en xenofobisch en volstrekt racistisch. 

__

Foto - 1946 begin van de politionele acties in Nederlands Indië

\  foto -Rollende tanks in de straten zonder vreugdevolle gejuich; de oorlog in Indië was in 1945/46  alweer begonnen voor alle inwoners. 

Het rapport krioelde van fouten, misv erstanden en alle vooroordelen die men maar kon bedenken maar vormde onder andere ook de kern van waaruit, calculerend,maatschappelijke relevanties konden worden gehaald (die zo af en toe) nog steeds opgeld doen bij sommigen (en niet alleen bij ambtenaren) en bijgevolg een eigen leven zijn gaan leiden.

Er waren gelukkig nog een paar bewindslieden die hun gezond verstand gebruikten en onderdelen van het rapport  als beleidscriteria – of richtlijnen - terzijde hadden gelegd. Maar het kwaad was reeds geschied waarna het valse script boven het hoofd van de betrokken gemeenschap hing.

De commissie was immoreel en schaamteloos aan het werk geweest, had alles compleet verkeerd getaxeerd en had geen enkel idee (nooit een zg. Socio-onderzoek ingesteld) van de juiste en aanwezige potentie van de nieuwkomers. Kapitaalvernietiging op grote schaal kunnen we zeggen. Kortom Commissie Werner had de Indische gemeenschap bij voorbaat al veroordeeld nog voordat de betrokkenen voet op Nederlandse bodem hadden kunnen zetten tot een verpeste stigmatiserende toekomst.

 Een grotere onbegrijpelijkheid was het zogenaamde modelleren van de nieuwkomers naar Nederlands begrip. Er wás helemaal geen model voor al die mensen die uit een tropisch Nederlands gebiedsdeel kwamen en een ander, meer ideaal beeld van “de  Europese provincie Holland” hadden. Het leidde tot een diepe droefenis en teleurstelling bij de betrokken nieuwkomers.  

Een feitelijke bijzonderheid was bijvoorbeeld het gegeven dat al die Europeanen uit Nederlands Indië (die wel en daar niet geboren waren), WO II hadden meegemaakt geen fysieke (en visuele niet te vergeten) bevrijding en vreugde over het definitieve einde van de Wereldellende kónden beleven zoals die er in Europa en Nederland wel was geweest. De Amerikanen, Engelsen en andere geallieerde manschappen rolden met hun tanks als bevrijders  al joelend de Europese steden in en er werd gejuicht, gedanst, feestgevierd en wat er allemaal niet bij kwam kijken.

Zij, die Europeanen in Nederlands Indië, vielen van de regen in de drup; dat wil zeggen er waren geen juichende geallieerden en vreugdevolle manschappen die door de straten in Indië met tanks rolden (toen de Japanners weg moesten trekken) zij  hadden immers geen tijd om te juichen en de bevrijding te vieren vanwege de opstanden die aan de gang waren (Bersiap e.d.) van de Indonesische onafhankelijkheidsstrijders.

Dat verschil is heel groot en voor al die mensen zeer traumatisch, dient de Nederlander te weten die hier nooit iets over heeft gehoord. Een journalist van een ochtendblad was verbaasd bij het aanhoren van dit verhaal: hij wist niet beter dan dat in Nederlands Indië de bevrijding exact op dezelfde manier was verlopen. En dat uit de mond van een journalist. Net verlost van de Japanse bezetter, er een oorlogstrauma van overgehouden, of er kwam weer een andere oorlog op hen af.

“Nog altijd heb ik de indruk,” schrijft Kousbroek, “..is het taalgevoel van de meeste Indische mensen, onmiskenbaar beter dan dat van geboren Nederlanders.”

Waarom is dat toch?

Weemoedigheid ontdek je in de ontroerende en  oplichtende zinnen wanneer hij schrijft over het zo jammerlijk verdwijnen van het voor hem zo dierbaar Indische-Nederlands dat met zijn zuivere klinkers en zo licht voor de mond uitgesproken en zijn enigszins afwijkende gebruiken van voorzetsels. Dit laatste schrijft hij in volstrekt ironische zin. (de directe herkenbaarheid voor het Indische spreken). Overigens bij de autochtonen komt dit fenomeen eveneens voor, maar dan om verschillende redenen.

Over dit laatste (het gebruik van voorzetsels) is echter een plausibele verklaring voor. De Indische Nederlanders in Nederlands Indië werden immers dagelijks geconfronteerd met het Maleis, zoals Kousbroek ook weet en de dagelijkse omgang met de Indonesiërs verliep in het algemeen op natuurlijk wijze en die bijzondere situatie werden (en worden) wederzijdse datieven en ablatieven van beide talen door elkaar gebruikt voor hen als een zekere natuurlijke verstengeling als gevolg, tot nu toe.

Het mooi Indisch-Nederlands wordt nu nog gesproken door oudere Indo ‘s die in dat land zijn achtergebleven en Indonesiërs in Indonesië.

 Het is begrijpelijk dat nu in Indonesië de daar achtergebleven Indische Nederlanders en ook de Indonesiërs zelf die Nederlandse scholing en/of opvoeding hadden gekregen, laten we zeggen ongevraagd  tot conservators zijn gepromoveerd van een taal die zo langzaam uitsterft. Straks kunnen we alleen maar uit geschreven bronnen lezen, maar helaas zullen we niet kunnen hóren hoe die werd uitgesproken: de klanken, kleur en de typische  manier van spreken.

 Met Kousbroek treur ik mee als hij schrijft dat het hem met “..treurigheid vervult bij het verdwijnen van die taal..” “Indië verloren, rampspoed geboren.”,

Het gaat hier om verdwijnende talen, taalsyntheses en taalaccenten en allerlei varianten ervan die (voornamelijk) nog weleens  worden gebezigd waar mogendheden hun kolonies hadden: India, Zuid-Oost Azië.

Het grappige verschijnsel over het successievelijke verdwijnen van bijvoorbeeld een taalvariant (wellicht ook van dialecten), specifieke accenten en typische tongvallen kwam de schrijver tegen in de stad Londen (maar ongetwijfeld ook elders in Groot-Brittanië), waar een immigrant uit India het ons zo vertrouwde Indiaas Engels ‘verruild’ had voor het Cockney’s, (op natuurlijke wijze nemen we aan) maar dan wel met die zeurderige irritante toon zoals de inboorlingen (Kousbroek:in India) plegen te spreken.

Eigenlijk gaat het net zo in Holland, waar de laatste twee generaties Indische Nederlanders alweer (sinds 1930 is dit ongeveer de 5e), die toch dat ander Nederlands van hun ouders niet klakkeloos hebben overgenomen. Deze generatie Indo’s heeft op een zo natuurlijke manier de omgeving verkend, geleerd, geëxpirimenteerd en geluisterd, bewust en onbewust en de taal niet alleen ingepast in de nodige

communicatie, maar sluimerend verrijkt met hún vocabulaire, mimiek, gedragingen en kleur niet te vergeten.  Weemoedig schrijft hij erover en ook met een triestheid getuige te moeten zijn van het dreigende grote verlies van een kostbaar auditief juweel dat dan slechts als een papieren bewijs dient van de geschiedenis van de Indo-taal.

Diegene die ooit in India is geweest, zou die Indiase toon, waar Kousbroek over heeft inclusief de mimiek die erbij hoort, direct herkennen bij het volgende verhaal.

Het doet me denken aan een kleine gebeurtenis over de meloenverkoper in India bij wie een regelmatige Indiabezoeker op een dag een stuk meloen kocht voor een bepaalde prijs. De volgende dag kwam de bezoeker precies op dezelfde plek terug en dezelfde  meloenverkoper stond er weer. De bezoeker vroeg om een stuk meloen. Maar deze keer was de prijs van het stukje meloen vertienvoudigd, waarop de bezoeker tegen de verkoper zei dat het gisteren de meloen maar zoveel of zo kostte. De verkoper antwoordde dat het een vergissing was, want gisteren was hij er niet, het moest een andere zijn geweest.

Terwijl de verkoper sprak met het Indiaas Engels wiegde hij (zoals men dat meestal gewend is te doen) met zijn hoofd en antwoordde in het Idiaas/Engels: “No, madam, you are mistaken,

yesterday I was not here, it must be somebody else….”  Met de heel karakteristieke accenten op de medeklinkers als de D’s en de T’s.

Een paar Amsterdamse vrienden, regelmatige Indiabezoekers, hebben sindsdien een soort koosnaam gegeven voor die “Indiase inboorlingen” (Kousbroek): “Loddie loddie”. Treffend en met een zekere (Amsterdamse) humor moet ik zeggen bij mij zo geïntroduceerd.

Terugblik op Indië -Herdenkingen.

Ik weet niet of U ook de Indische - Herdenkingen heeft gevolgd ter plekke of via de NOS. De opkomst is massaal geweest. Er is veel aandacht besteed aan het thema dat door de cabaretier werd gebracht en duidelijk is neergezet wat zijn oom allemaal heeft mogen meemaken in het voormalige Indie.  Om de verbinding te leggen naar de jeugd brengt kleindochter van Yvonne Keuls ons naar haar belevingen waar "het naar school gaan nu waar alleen gezeurd wordt". kortom de jeugd die toen hun tijd in de kampen doorgebrachte die hadden niets om te zeuren. Is niet vanzelfsprekend die vrijheid en luxe en dan het  gezeur van tegenwoordige jeugd.

Het leek net of je erbij was geweest bij deze gebeurtenissen. Zouden de delegatie van de regering dit ook zo ervaren hebben. Dan die uitzonderlijk "regen", en het Indische bijgeloof zegt dat het redjekie (Geluk) brengt.

Dan vraag ik mij af bij kransleggingen zag ik dat ook een delegatie van Indonesië de kranslegging verzorgde, wordt nu ook betrokken, nu veel aandacht op ICM  en de Telegraaf wordt besteed aan Indonesië. 

Tegelijkertijd ontstaan bij mij conflicterende gevoelens bij het zien dat Mark Rutte, en Saatsecr. van Rijn namens het Kabinet de krans legt. Hypocriet is misschien de juiste omschrijving. Want al 67 jaren wordt deze Indische geschiedenis niet erkend, en genegeerd  of  het nooit heeft bestaan, terwijl juist nu ten overstaan van de doden die geschiedenis wordt herdacht. Is de ontkenning, miskenning, of herkenning die hier heerst? Wie zal et zeggen.

Mijn gevoel zegt herkenning, men begint zich  te herkennen aan deze geschiedenis. Het begin te dagen.

 Als in de balans opmaak vanaf 2009 onze eerste gang naar het Plein en tot nu het heden; 

Onze Indische zaak heeft meer draagvlak gekregen in de Tweede Kamer. IP & ICM hebben dag in dag uit via media en door constant aan het hun jasje te trekken om aandacht voor Indische zaak. Vorig jaar nog was bij de hoofdelijke stemming de Indische motie met het verschil van twee stemmen verworpen (tot de late uurtjes zaten wij op tribune in de Tweede Kamer). Droogjes zei Herman Bussemaker: "Dit Kabinet komt er mee nu weg, maar wij komen weer terug bij het volgende kabinet". En ....... wij zijn weer terug maar dit keer met een Indische Petitie opgezet door Hans Vogelsang; Via NICC - blad, ICM, overige, en de pasar Malam tour met  ICM /IP stand . Er werden uiteindelijk 10.000 handtekening verzameld. In maart o.l.v. Stille Tocht initiatief van Peggy van Stein werd een rondgang gemaakt door Den Haag en voor het eerst met nieuwe voorzitter Silfraire. Samen met IP Delegatie, en Herman werden 10.0000 handtekening op een brancard uit Rode kruis ambulance gehaald en deze aan de Tweede Kamer aangeboden met redelijk eisen-pakket dit keer.

Nu, bij het zien van de beelden van de kranslegging van Staatsecr. van Rijn, Redjeki en alle laatste ontwikkelingen ontstaat bij mij het beeld  dat Staatsecr. van Rijn  straks na reces zeker met goed nieuws komt, en misschien is het activeren van het andere dossier overbodig.

Uw Editor/redacteur.

Ferry Schwab sr.

do 15 aug 2013, 12:10  Live Indische Herdenking NOS uitzending

De uitzending begint met de korte film 'Arigato', waarin het verhaal centraal staat van een Indische oma die haar kleindochter vertelt over haar weggestopte oorlogsherinneringen.

Om te uitzending te zien klik hierhttp://www.uitzendinggemist.nl/afleveringen/1360858

Dag Ferry,

Indonesië met Facebook in de top 3 van de meeste Internetgebruikers.

Nog niet zo lang geleden stond het Internet in Indonesië van Internetcafes met zeer trage verbindingen. Dankzij de gebalanceerde groei van de economie veranderde dit beeld. Inmiddels is Jakarta uitgegroeid tot Twitterhoofdstad in de wereld. Niet vreemd op zich dat de aanbieders als Multiply en NING ook hier hun toevlucht zoeken. Zo heeft aanbieder Multipy hier in Jakarta zijn hoofdkwartier gestationeerd. De NING-netwerk aanbieder van zakelijke netwerken richt zijn pijlen nu ook op Indonesië. Hier ligt de groei – en keymarket van het Internet met een potentieel van 240 miljoen die Indonesië als populatie kent.

Er is geen stad waar zoveel wordt getwittert als Jakarta. Dit kwam uit een onderzoek naar gebruik van sociaal media. Van de miljarden Twitter berichten is 2% afkomstig van Jakarta. Hiermee laat Jakarta de Twitter steden London en Tokio ver achter zich. Bandoeng staat op de zesde plaats.

Ook Facebook is Indonesië toonaangevend. Blijkt uit een recent rapport van het Amerikaans marktonderzoekbureau Sociaalbakers dat het aantal profielen Facebook zo snel groeit dan in Indonesië. Deze groei oversteeg sneller het aantal profielen van de grootmachten in VS, Turkije en India.

Social media – pioniers,

Net als landen in Spanje o.a. waren in Indonesië het internetcafé bij uitstek om verbonden te zijn met deze digitale wereld met haar media. Vervolgens via chatprogramma’s en email in contact te komen met vrienden die je anders nimmer zou tegen komen. Dit medium sloeg bruggen naar andere steden, regio’s en landen. Reden was ook dat de Indonesiërs deze gelegenheden opzochten omdat thuis geen computer en internetverbinding tot hun beschikking hadden. Zo doende tegen betaling van relatief lage kosten legden ze contacten op een goedkope manier, en bespaarden op o.a. telefoon en brieven.

Indonesië was een van de eerste landen die social media massaal omarmde. In 2002 lanceerde een Amerikaanse programmeur Jonathan Adams de website Friendster.com (dus 2 jaar voordat Facebook en Hyves het levenslicht zagen) duurde het niet lang voordat deze website het meest en druk bezochte website van Indonesië werd. Tot 2008 zaten meer Indonesiër op Friendster dan Facebook. Rond 2008 brak Facebook wereldwijd pas door, en tegelijkertijd verdween de populariteit van Friendster. De snelle populariteit van Frindster.com laat zien dat in Indonesië dat de jonge internetters bovenop de social media zitten. Hoewel Friendster.com in populariteit wat heeft ingeboet, Facebooken en twitteren Indonesiërs van onder de veertig jaar er ook lustig op los.

Met de lancering van de smartpones met toegang tot snel mobiel netwerk, zorgt dat mensen minder naar Internetcafes gaan.

Ontwikkelingen.

De Indonesische regering ziet inmiddels in dat goede toegang tot internet met een goede computereducatie onontbeerlijk zijn om de economische groei die het land momenteel doormaakt een vervolg aan te geven. In het Indonesisch economisch master plan 2013 – 2027 is hiermee rekening gehouden. Daarom wordt er in Jakarta een glasvezelnetwerk aangelegd en hebben de belangrijke zakenwijken gratis WIFI (draadloos Internet).  Op dit moment is het staatsbedrijf Telkom bezig met het uitrollen van een draadloos internet op honderdduizend scholen verspreid over heel Indonesië. Ook Bali wat het hele eiland dekt.

Optelsom van gunstige economische vooruitzichten  -zie Indonesisch Economisch masterplan 2014-2027 - en de snelle verbeteringen van de internetinfrastructuur zorgen ervoor dat Indonesië in een korte tijd uitgroeit tot 1 van de social media hotspots in de wereld. Nu heeft iedereen toegang tot het Internet, zonder de beschikking over een eigen internetaansluiting.

Is slechts kwestie van tijd dat heel Indonesië op 3G-Internet zit.

Het Masterplan MP3EI  zorgt voor  toetreding  Indonesie tot top G7

Indonesië rijk aan bronnen in de bodem, en een economie met een organisch groei die langs een natuurlijk weg verloopt tot hoog in de bomen. Met jaarlijkse groei tussen de 12 % tot 16 %, kunnen menige landen in de Eurozone jaloers op zijn, die met een steeds verdere krimp worden geconfronteerd. Met liefst een verschil van 15 %, en het verschil zal alleen verder toenemen. Nog lang is de rek er niet ut wat de Indonesische economische groei betreft. Sterker Indonesië staat voor een volgende ongekende turbulente dynamische fase. Bronnen melden dat de republiek aan de vooravond staat van Giga ontwikkeling dat begint in 2014 tot 2030, waar vele landen al te graag willen investeren als private investeren.

McKinsey Global Institute (MGI)  kwam met een rapport uit met de titel “De archipel Economie: ontketenen het potentieel van Indonesië”.

Het onderzoek van McKinsey globale Instituut (MGI), richt zich op het terrein economie en bedrijfswetenschappen. Is een onderdeel van McKinsey & bedrijf, opgericht in 1990 tot het ontwikkelen van een dieper begrip van de veranderende mondiale economie. Met als doel om leiders in de sociale, commerciële en openbare sectoren met de feiten en

inzichten waarop management en beleid van besluiten zich op kunnen baseren. MGI onderzoek combineert de disciplines van economie en management, met de analytische hulpmiddelen van de economie met de inzichten van de bedrijfsleiders. Hun micromacro methodologie onderzoekt de trends in de micro-economische sector om beter te begrijpen de globale macro-economische krachten op het gebied van zakelijke strategie en openbare orde. MGI beschikt diepgaande verslagen van al meer dan 20 landen en 30 industrieën.

Huidig onderzoek richtte zich op zes thema's:

productiviteit en groei, financiële markten, technologie en innovatie, verstedelijking, arbeidsmarkten en natuurlijke hulpbronnen. Recent onderzoek de afnemende rol van aandelen, vooruitgang op schuld heeft beoordeeld en productiviteit van de hulpbronnen, steden van de toekomst, de toekomst van werk in geavanceerde economieën, de economische impact van het Internet, en de rol van sociale technologie.

Het onderzoek kwam met de volgende conclusies:

Indonesië vandaag met een populatie van 240 miljoen. Een economie behoort tot de 16e-grootste in de wereld. Leden van de consumeren klasse 45 miljoen geschoolde werknemers. In de Indonesische economie hebben 55 miljoen kans op de markt van de consument diensten, landbouw en visserij, middelen, en onderwijs 0,5 biljoen dollar van de bevolking in steden 53% produceren 7 4% van het BBP.

In 2030 economie in de 7e-grootste wereld leden van de consumeren klasse 135 miljoen geschoolde werknemers benodigde 113 miljoen kans op de markt van de consument diensten, landbouw en visserij, middelen, en onderwijs. 

Om tot de 2030 economie te komen werd het Indonesië economische Masterplan 2011-2025 ontwikkeld. Zeer innovatie ambieus plan dat door de architecten is bedacht waarin MGI – methodiek van McKinsey globale Instituut de basis vormt,

Het Masterplan of MP3EI is een eerste stap voor Indonesië om te versnellen en de economische ontwikkeling uit te breiden teneinde haar transformatie naar een ontwikkeld land tegen 2025. Dit zal gedaan worden door "alomvattende, rechtvaardige en gelijktijdige economische prominente groei". Om te bereiken dat moet de economische groei worden 7-8% per jaar. De particuliere sector zal een belangrijke rol bij de uitvoering van het Masterplan, investeringen, productie en distributie, in samenwerking met de regering die als de regelgever en ook als een facilitator en met versterkte coördinatie tussen de betrokken ministeries fungeren, zal en de regionale regering hebben.

Het Masterplan bestaat uit drie belangrijke elementen: 

(a) de ontwikkeling van zes Indonesië economische gangen, door de oprichting van centra van ontwikkeling binnen elke corridor en ontwikkelende industriële clusters en speciale economische zone op basis van geavanceerde grondstoffen middelen; 

(b) versterking van nationale connectiviteit, dat bestaat uit intra en interconnectiviteit van centra ontwikkeling, intra-eilanden (corridors) en internationale handel; 

(c) de nationale wetenschap en technologie versnelling ter ondersteuning van de ontwikkeling van het hoofdprogramma.

Bij de uitvoering van de economische Corridors, economische ontwikkeling zal zich richten op de synergie van sectorale en regionale ontwikkeling te verhogen voordelen op nationaal niveau. De economische Corridors ook richten op de ontwikkeling van de infrastructuur die de samenwerking tussen de overheid en de particuliere sector zal benadrukken. De tenuitvoerlegging van de economische Corridors naar verwachting leiden tot versnelling en uitbreiding van economische groei, met de behoeften in de ontwikkeling van de infrastructuur voor fase één (2011-2014) wordt geschat op 150 miljard dollar. Als bemiddelaar zal de regering fiscale en financiële prikkels te geven, project garantie, bereiden verwante agentschappen, versterking van de toepasselijke wet- en regelgeving kader, en openbare dienstverlening als voorbereiding Project ontwikkeling faciliteit (PDF). 

Wat is de relevantie?  

Met het Masterplan stelt de overheid duidelijk dat een sterke positie niet alleen als de regelgever, maar ook als facilitator en functie als "katalysator voor groei". Met deze nieuwe aanpak van de regering is de tijd rijp voor de particuliere sector tot een diepere dialoog dan eerder gezien, om gezamenlijk werken aan de doelstellingen uiteengezet. Een van de belangrijkste mogelijkheden met het Masterplan is dat de regering zal wijzigen of verwijderen van regelgeving die een remmende werking van de uitvoering van de investeringen, en mogelijk ook degenen die meer handel belemmeren en soepeler goederenstroom. Deze "debottlenecking" proces is een belangrijke factor, omdat de regering zullen vereisen en verzoek de input van de particuliere sector voornamelijk identificeren maar ook oplossingen te vinden voor de problemen bij de hand. Het team van de werken van het Masterplan bestaat uit Echelon enkele ambtenaren, in sleutel ministeries zoals coördinatie van Ministerie van economische zaken (FLIPPO Perekonomian), EuroCham zal verdiepen de samenwerking/dialoog met FLIPPO Perekonomian voor de uitvoering van het masterplan, vooral met betrekking tot de "debottlenecking" van verordeningen om meer investeringen en soepeler stroom van goederen te vergemakkelijken.

Het Masterplan of MP3EI is een nieuwe aanpak die investeerders en aanbieders van oplossingen wereldwijd bereikt. Een nieuwe aanpak die Indonesië naar de volgende generatie 2030 brengt. Het brengt Indonesië naar een hoger platform wat betreft de infrastructuur, Industrie, Milieu, en sociaal / economisch terrein. Het biedt werk aan 600.000 arbeidsplaatsen tot 2030 maar bovenal vele landen die participeren in dit Masterplan. Een aanpak wat voor vele landen als model kan dienen.

Rudy Kousbroeks “Kampsyndroom”.

Besproken door Pjotr.X. Siccama / deel 3.

In een hoofdstuk wijdt Kousbroek aandacht aan de meeest gruwelijkste wreedheden die op DELI in Sumatra plaats vonden.

De passages daarin beschreven zijn té gruwelijk om hier in een paar zinnen te beschrijven. Ik raad de lezer daarom ook aan om zelf hiervan kennis te nemen.

Op school leerden we nauwelijks over de geschiedenis die met het voormalig Nederlands Indië te maken had. Alles wat met slavernij, uitbuiting, en sociaal onrecht te maken had, werd doodgezwegen: het blijkt een aaneenschakeling van een strict gestructureerde socio(cultuur)politiek te zijn geweest: een grote leugen in een land van list en bedrog. Mensen waren rechteloos en onbeschermd, terwijl er wel degelijk een wet was om uitwassen van welke aard ook te voorkomen. Die immoraliteit van heel het koloniaal bewind maakt de schrijver uitermate nu nog kwaad en terecht.

Kousbroek had het over een van de grote wingebieden in de Archipel: noord en oost van Sumatra, waar de afschuwelijkste misdrijven hadden plaatsgevonden. Maar ook op andere plaatsen (Kousbroek: cit.’’ook bij de Staats en kolenmijnen was het ten hemel schreiend () sterftecijfer bedroeg 37% ..”) Ze waren zo ernstig van aard, dat ik het niet voor mogelijk hield: monstrueus is nog bescheiden uitgedrukt: in elk geval werd ik al lezend met mijn neus op de feiten gedrukt en ben (misselijk van schaamte) en nu net als Kousbroek woedend.

Op het eiland Java van waaruit het enorme gebied werd bestuurd, hoorde men bijvoorbeeld helemaal niets van de mistoestanden in andere wingebieden. En daar begon de ellende al van het onthouden aan het grote publiek van de informatiestroom uit die gebieden. Die was er gewoon niet. Men moet zich voorstellen dat waar Kousbroek over heeft, het begin van de 20ste eeuw was en publicatie, laat staan voorlichting aan de bevolking opportuun noch prioriteit was. Het koloniaal bestuur keek wel uit, omdat ze best wisten dat gestructureerde uitbuiting door mensen en ondernemingen aan de orde van de dag was. Neen, men verkoos liever om situaties die het daglicht niet konden verdragen intern door ambtenaren te laten onderzoeken. Men kon dan “intern de nodige maatregelen nemen”; een eeuwigdurend “jam karet” (voortdurend tijd rekken) volgde dan, zoals altijd daar te doen gebruikelijk was. Deze onderzoeken overigens werden bij voorbaat in het geheim gehouden en altijd uitgevoerd in algehele duisternis.

En juist in het gebied waar Kousbroek over schrijft, werd er een justitieel ambtenaar verzocht door de Gouverneur Generaal in de persoon van J. Rhemrev  (omgekeerde naam voor Vermehr), om misstanden (ongetwijfeld na ernstige druk geworden interne informatie) ter plaatse te onderzoeken. Een saillant detail, waar Kousbroek ook zijn vraagtekens bij heeft gezet was de keuze van de GG, om uitgerekend deze ambtenaar van justitie Rhemrev het onderzoek te laten doen. Citaat: “Ik ben er niet zeker van dat Rhemrev niet opzettelijk voor de wolven werd gegooid”. (einde citaat). Kousbroek vroeg zich af of de keuze een teken van moed of verlichting was om de opdracht tot onderzoek aan een Indo te verlenen.

De vraag is waarom hij dat vindt. Eerder zei hij dat (vermoedelijk) een bewuste poging was om het onderzoek zo weinig mogelijk kans te geven. Maar waarom? Rhemrev had de opdracht tot in alle bijzonderheden uitgevoerd, mag worden verondersteld. Of hij als 1^ste luitenant bij de Infanterie in het KNIL (en ambtenaar op Justitie, nog maar een broekje in het justitieel apparaat en uiteraard onervaren) onder meer ook deelgenomen had deelgenomenaan de gevechtshandelingen tijdens de politionele acties is niet verder bekend (zie foto). Niettemin stierf Rhemrev tijdens de politionele acties in 1948.

Er moet iets anders gespeeld hebben in de gecompliceerde koloniale bestuurstructuur. Zou het hier wellicht gaan om het afschuiven van interne verantwoordelijkheid? (het verhinderen van promotiekansen om er nog een te noemen?) Lag het mogelijk aan de (in)competentie van deze ambtenaar of de inschatting dat bij voorbaat het tot niets zal leiden?

Het rapport werd, in elk geval, nadat het was afgerond de gouverneur van Nederlands Indië aangeboden, die op zijn beurt, zeer waarschijnlijk onder embargo(?) of in elk geval geconsigneerd, voorzien van aantekeningen (mag worden aangenomen) van de gouverneur zelf naar de minister (en het Nederlands Kabinet) verzonden. De ontzetting bij de minister (en het kabinet) was groot en moest hen hebben overdonderd nadat de inhoud van het vernietigend rapport hen bekend was. De verantwoordelijke minister weigerde vervolgens dit rapport aan de leden van het Nederlands Parlement ter inzage te geven omdat hij grote rellen vreesde

 (in zo’n situatie zou heden ten dage de minister direct moeten aftreden.)

De constateringen in het onderzoeksrapport bleken juist te zijn en Rhemrev had zijn taak degelijk vervuld. Ik vind daarom, dat het in dit geval geen sprake is van een gewoon intern incident, maar eerder van een koloniale en bijzonder ingewikkeld geworden bestuurscultuur, die toen gangbaar en gebruikelijk was, met inbegrip van onderlinge sociale verschillen en tegenstellingen.  

Het Rhemrev-rapport, daarin werden deze gruwelijkheden tot in details beschreven en de Nederlandse bevolking heeft er nimmer van geweten.

Werknemers op Deli-onderneming(en) in de 30/40-er jaren van de vorige eeuw.

Hartverscheurend vond ik het verhaal in het boek van Chalid Salim, een Indonesische voorvechter van de Indonesische onafhankelijkheid die in Den Haag in 1985 overleed. Kousbroek noemt deze man: “Djago”, wat in het Indonesisch: “de geweldige” betekent. Deze man werd  voor zijn nationalistische activiteiten in een Nederlandse interneringskamp (Boven Digoel) op Nieuw Guinea (waar ook Mohammed Hatta, Sharrir en later ook Sukarno zaten) gevangen gehouden (trouwens zonder enige vorm van proces) onder erbarmelijke omstandigheden. Een Indonesische man die een hoge en volledig Nederlandse opleiding had genoten, bij wie thuis gewoon Nederlands werd gesproken en in zijn gevangenschap zonder twijfel nog Hollands dacht.

Volgens D. Koch “was het, het noodlot van het Nederlands bewind over Indonesië, dat het zich in toenemende mate de nobelste geesten onder de inheemse bevolking tot vijand maakte”.

Het is waar en zeer nobel van de heer Koch, maar het is te laat voor al die lovende woorden; eigenlijk is het áltijd te laat.  En onder de nobelste geesten kunnen Soetan Shahrir en Mohammed Hatta onder andere worden geschaard. Wanneer we hun geschriften (Kousbroek weet ontstellend veel over deze Indonesische bijzondere mensen) later nog eens raadplegen, zal menige lezer niet verbaasd staan dat naar mijn idee in al die geschriften mogelijk sleutels bevatten voor een eeuwigdurende vriendschap tussen beide landen, die door anderen en elementen van duistere aard in het

verleden moedwillig werd gedwarsboomd.

Ik meen te weten dat er slechts twee soorten schrijvers bestaan: de zogeheten blindschrijvers (waar Kousbroek er een paar ten tonele voert) en schrijvers waarvan hun ogen altijd waren geopend, maar hun geschriften nooit werden geloofd en/of gehoord.

Daar hebben wij in het verleden onder elk koloniaal imperium en dus in de wereldcultuur­geschiedenis al meerdere voorbeelden van politieke arrogantie van gezien, waarvan uitkomsten bij voorbaat catastrofaal zijn.

Nog even over het trieste verhaal van Chalid Salim in het boek: wilde ik toch  een moment stil staan bij een zin in dit boek en die is het volgende: naar aanleiding van Salims gevangenschap met andere revolutionairen op Nieuw Guinea (o.a. Dr.Tjipto Mangoenkoesomo) kwam de vraag op (in gesprekken mag worden verondersteld): Wat zij dan wel gedaan hebben? Zoals een Nederlandse dame tegen Chalid Salim zei: “Nou meneer Salim, als dat waar is, zult u het er wel naar gemaakt hebben.”

Is dit een exempel van naïviteit en cultuurverwarring en/of afwezigheid van cultuurinzicht? De wijsgeer onder ons mag het zeggen.

Deze man is groot onrecht aangedaan, maar zelfs erkenning voor het enorme leed en materiële compensatie als eerherstel werden hem niet toegekend. De Nederlandse Staat staat weer voor de Wereldgemeenschap met een aangeslagen en onzuiver geweten in de inmiddels onherstelbaar verroeste beklaagdenbank, zich verschuilend achter wetten die zij zelf heeft bedacht en waarvan alle mazen forensisch zijn dichtgesmeerd.

Ergens  vond ik opgedoken een tekening van een plantage op Sumatra,  die veel leek op een foto honderd jaar eerder genomen van een plantage (waar ook tabak werd verbouwd) in het zuiden van  Noord Amerika, Louisiana om precies te zijn, waar de Afrikaanse slaven (slavernij was net afgeschaft)  toen onder erbarmelijke omstandigheden moesten werken. Overeenkomsten zijn frappant, terwijl de slavernij meer dan een halve eeuw was afgeschaft, leek het alsof op Sumatra de tijd eenvoudigweg was teruggedraaid en de afschaffing van de slavernij niet heeft plaatsgevonden. 

Verder in genoemd hoofdstuk memoreert Kousbroek over de jaarlijkse herdenking van de slachtoffers van de 2^e WO. waarin hij mensen die de jaarlijkse herdenking op 15 augustus de slachtoffers herdenken, eraan herinnert, dat voor al die mensen die onder het Nederlands regime in Nederlands Indië, tijdens de aanleg van de Sumatraweg, de Indonesiërs, zonder meer vermoord, doodgeslagen, uitgehongerd en doodgetrapt werden, nooit weden herdacht, laat staan  een monument ter nagedachtenis werd opgericht: zij zijn naamloos gestorven en gewoon vergeten: zij hadden hun leven geofferd om anderen een comfortabel leven te laten leiden.

Kousbroek: ‘’…laten we het minder over onszelf hebben..’’ 

De schrijver maakt zich zeer kwaad wanneer hij aan juist die gruwelen denkt, gepleegd door monstrueuze medeburgers vóórdat de 2^e WO begon. Kousbroek fulmineert: Het waren juist die mensen die, eenmaal geïnterneerd door de Japanse bezetter, de grootste bek hadden in het Jappenkamp (waar de schrijver zelf ook gevangen zat). Het waren die mensen die ook de grootste klagers waren hoe zij door de Japanse bezetter werden behandeld, onder andere bij de aanleg van de Birma Spoorweg. Beide gebeurtenissen waren even misdadig, ernstig en mensonterend.

Juli 2013-07

Pjotr.X.Siccama

Telefonisch Interview met Blue Diamond Riem de Wolff.

Riem was nu aan de beurt volgens de planning. Riem had ik deze week aan de lijn voor iets anders. Raakten in gesprek over vroeger o.a. twee lp's met 15 nummers elk die in de top 1 haalde wat de verkopen betreft in Nederland, vertelt Riem in alle rust en nuchterheid. Allemaal Indonesiche liederen geschreven door Dries Holten en Marshal Mangenkei. Toch ondenkbaar in deze tijd. Zelfs met andere arrangement en andere producers hadden The Blue Diamonds ook in Indonesie flink gescoord. Riem blijft hier  even nuchter onder. Riem blijft optreden laat dat  voor iedereen duidelijk zijn, desondanks zijn magische leefdtijd, en heeft dit  jaar optredens op ruim de helft van het aantal dat de pasar malams telt dus 50%.

Schrijfster Paula Gomes overleden

Afgelopen dinsdag 9 juli 2013 is de “Grand Old Lady van de Indische letteren”, schrijfster Paula Gomes         in haar woonplaats Rotterdam overleden. Gomes brak in 1975 door met "Sudah, laat maar", een novelle waarin haar kampervaringen tijdens de oorlog in Nederlands-Indië centraal staan. Samen met "Het kind met de clownspop" en "Wie in zijn land niet wonen kan" werd "Sudah, laat maar" in 1992 opgenomen in de trilogie "Tropenkind". In 1993 werd "Sudah, laat maar" in het Engels en het Indonesisch vertaald.

Bij haar overlijden bleek Gomes tien jaar ouder dan ze altijd gezegd had: volgens haar paspoort was ze op 30 maart 1922 in Batavia geboren en dus 91 jaar oud.

De recensies over "Sudah, laat maar" waren lovend. Dichter Hans Werkman, die Gomes' stijl vergeleek met die van Marga Minco, vond "Sudah, laat maar" voor eindexamenkandidaten een ideale opvolger van het volgens hem "stukgeëxamineerde" Oeroeg van Hella Haasse.

In 1993 werd "Sudah, laat maar" in het Engels (‘Let it be’) en het Indonesisch 'Sudah, biar saja') vertaald.  Gomes gaf een aantal lezingen in Indonesië, en werd ook daar als een belangrijk schrijver erkend. Op dit moment wordt in Indonesië een proefschrift over haar werk voorbereid.

Zoals velen haar vele jaren gekend hebben: signerend op de Tong Tong Fair.

Met essayist Rudy Kousbroek, die      de Rotterdamse schrijfster zeer bewonderde, publiceerde Paula Gomes in 1998 het brievenboek "Verloren goeling". In datzelfde jaar was zij gastcolumnist van OVT. Met het luister- en leesboek "Allemaal een doosje" nam Gomes in 2007 afscheid als schrijfster. Wel trad ze nog meermalen op bij festivals (zoals het jaarlijkse Tong Tong-festival in Den Haag) en gaf lezingen en workshops. In 2012 debuteerde Paul Gomes als actrice in de film "Tamelijk gelukkig – over de alledaagse waanzin van Bob den Uyl", van regisseur Peter Scholten. Gomes was jarenlang bevriend met Bob den Uyl, die Gomes als schrijfster ontdekte. Gomes was voor het laatst in april jl. te horen als gast-columniste 

voor de Amsterdamse zender Radio Steunkous. Paula Gomes is in besloten kring gecremeerd. Vrijdag 19 juli jl. wordt in boekhandel Van Stockum in Den Haag vanaf 18.00 uur een openbare herdenkingsbijeenkomst voor de overleden schrijfster gehouden. Vrijdagnacht wordt van 02.00-03.00 uur op Radio 1 in WOORD de uitzending van ‘Een leven lang’ met Paula Gomes herhaald.

Siem Boon, directeur van Stichting Tong Tong: “Wij zijn dankbaar voor al die jaren dat Paula Gomes zich met de Pasar Malam Besar en later de Tong Tong Fair verbonden voelde. Al vanaf de ‘Houtrust periode’ was zij een graag geziene gast en tot op de 55^e Tong Tong Fair toe signeerde zij haar boeken in de Pasar Boekoe”. 

Wij zijn dankbaar voor het vele mooie werk dat zij ons na heeft gelaten en wensen haar familie en vrienden veel sterkte toe. 

Indisch woonproject op komst in Den Haag

De Stichting “Haags Indisch Thuis” (HiT) i.o. heeft met de Scheveningse Ontwikkelingsmaatschappij overeen-stemming bereikt om een nieuw te bouwen appartementencomplex in Scheveningen exclusief aan de Indisch gerelateerde doelgroep aan te bieden. Het project dat de naam “Hof van Smaragd” zal gaan dragen, komt tussen de Zeesluisweg, Schokkerweg en Westduinweg, vlakbij de 2^e Binnen-haven en op nog geen 500 meter van het strand. Bovendien bijna voor de deur een tramhalte, die de buurt met de rest van Den Haag verbindt.

Het betreft hier volledig zelfstandige appartementen met een eigen parkeerplaats. Dit woonproject is niet uitsluitend bedoeld voor Indische ouderen, maar ook voor jongeren, (jonge) gezinnen en “empty-nesters”. Dat maakt deze locatie dan ook geschikt voor “generatiewonen”. Het complex is gesitueerd rondom een afgesloten binnenterrein, waar omheen de woningen liggen. Dit HOF is alleen toegankelijk voor en via de bewoners zelf. Hiermee wordt een gevoel van beslotenheid en veiligheid gecreëerd. Tevens bestaat de mogelijkheid van zorg aan huis in samenwerking met zorginstellingen.

Er zijn 42 woningen gepland, van ca. 75 m2 tot 100 m2. Er bestaat een mogelijkheid om in dit pré-stadium bepaalde wensen en aanpassingen in het ontwerp van de woningen te verwerken. Aparte bergingen en parkeerplaatsen zijn gesitueerd op de begane grond. De woningen zijn bereikbaar via trappenhuizen en drie liften. De huurprijzen beginnen bij € 690,- vermeerderd met de huur  voor een parkeerplek à € 75,- per maand. Servicekosten zullen worden berekend aan de hand van de gemeenschappelijke voorzieningen. Het is tevens mogelijk om een appartement te kopen. De prijzen variëren dan van € 178.000,- tot max. € 254.000,- vrij op naam.

De gemeenschappelijke Indische karakteristiek zal zich met name manifesteren op de begane grond en op de gemeenschappelijke woonlaag. Hier wordt ruimte geboden aan diverse commerciële, culturele en maatschappelijke functies, variërend van toko tot zorgpunt en van een restaurant tot apotheek, alle met een Indische insteek. Daarnaast zijn er gemeenschappelijke ruimten voor activiteiten en ontmoetingen.

Website: http://www.hit-denhaag.nl